Burn-out? Ontdek De 13 Belangrijkste Burn-out Symptomen

Vrouw met burnout symptomen

Maandagochtend acht uur. Je zit in de auto op weg naar kantoor en dat sombere, angstige gevoel dat jou de laatste tijd in zijn greep houdt overvalt je weer.

Je denkt aan alle taken die vandaag afgerond moeten worden en verliest regelmatig je concentratie op de weg. Je hebt vannacht ook zo slecht geslapen, elk uur heb je de klok gezien.

Eenmaal op kantoor aangekomen kun je niets hebben van je collega’s, elk woord lijkt wel teveel. Eigenlijk ben je al een tijdje jezelf niet meer.

Maar een burn-out, dat overkomt jou toch niet?

Hoe ontstaat een burn-out?

Een klein beetje stress kan je helpen om beter te presteren, wanneer dit echter teveel wordt heeft het juist negatieve effecten. Een burn-out uit zich na een lange periode van overmatige stress in combinatie met onvoldoende ontspanning.

Dit kan komen door verschillende factoren. Zo kan er op de werkvloer bijvoorbeeld sprake zijn van een (te) hoge werkdruk of een slechte sfeer. Ook persoonlijke eigenschappen spelen een rol.

Ben jij iemand die moeilijk nee kan zeggen en al gauw teveel hooi op zijn vork neemt? Ook dat geldt als risicofactor.

Het verschil tussen een burn-out en overspannenheid

Een burn-out en overspannenheid zijn niet hetzelfde. Feit is dat beiden worden getriggerd door overvraging. Oftewel: er wordt gedurende een bepaalde tijd meer van je verwacht dan dat je aankunt.

Overspannenheid houdt echter vaak verband met een nare levensgebeurtenis, bijvoorbeeld het overlijden van een dierbare. Maar ook “positieve stressoren” zoals het regelen van een bruiloft kunnen dit veroorzaken.

Iemand die overspannen is voelt zich vooral moe en prikkelbaar.

Heb je een burn-out, dan ben je lichamelijk en geestelijk opgebrand. De aanloopduur is ook een stuk langer. Overspannenheid wordt vaak gezien als het beginstadium van een burn-out.

Burn-out symptomen

Burn-out symptomen zijn niet voor iedereen gelijk.

Waar de ene persoon meer lichamelijke klachten ervaart heeft de andere persoon meer last van mentale burn-out symptomen.

Daarnaast is het zo dat de ene persoon meer symptomen van een burn-out ervaart dan de ander.

Hierdoor kan het lastig zijn om vast te stellen of het echt om een burn-out gaat of dat er iets anders aan de hand is.

Veel symptomen van een burn-out komen namelijk ook overeen met die van een depressie.

Hoe herken je een burn-out?

Het ziektebeeld van een burn-out is divers en kent zowel lichamelijke, psychische als gedragssymptomen. Bij iedereen uit het zich op een unieke manier. De een trekt zich terug, de ander wordt juist agressief. Weer anderen hebben last van hun verteringsstelsel of gaan in ernstige gevallen zelfs verdovende middelen gebruiken.

Als je al een tijd niet lekker in je vel zit en je herkent jezelf in de symptomen zoals in dit artikel beschreven, aarzel dan niet om hulp in te schakelen. In een steeds harder wordende wereld is het belangrijk jezelf niet uit het oog te verliezen.

Hoewel burn-out bekend staat als beroepsziekte nummer één, betekent dit niet dat het ook geen andere oorzaken kan hebben. Niet zelden ligt de aanleiding dan ook in de privésfeer, of in een combinatie van werk en privé.

Heb je bijvoorbeeld een relatie die al een tijdje niet zo lekker loopt? Bestaan er gezondheidsproblemen in de familie? Of heb je misschien kinderen met speciale behoeften? Ook dit levert een mens vanzelfsprekend een flinke dosis stress op.

Al deze situaties eisen hun tol en slorpen een groot gedeelte van jouw energieniveau op. Burn-out is dus zeker geen aandoening die uitsluitend op de werkvloer voorkomt!

Heb je het vermoeden dat je lijdt aan een burn-out? Leer hieronder 10 belangrijke burn-out symptomen: 

1: Vermoeidheid

Vermoeidheid bij een burn-out is iets heel anders dan moe zijn door een gebrek aan slaap. In het geval van een burn-out ben je namelijk voortdurend futloos en heb je het idee onvoldoende energie te hebben. Niet zo gek, want door een lange tijd over je grenzen heen te zijn gegaan, heb je als het ware roofbouw op je lichaam gepleegd.

Met de constante futloosheid geeft jouw lichaam als het ware aan dat het maar één ding wil: slapen, slapen en nog eens slapen. Wanneer je slaapt is je lichaam namelijk in staat om zich weer op te laden.

Slapen is belangrijk, maar niet het toverwoord

Hoewel het goed is om bijvoorbeeld dagelijks een extra rustmomentje in te lassen en net zoals in Zuid-Europa even een siësta te houden, is dit alleen natuurlijk niet de sleutel tot succes. Jij weet als geen ander hoe het is om op de bank of op je bed neer te ploffen en maar niet in slaap te kunnen komen.

De gedachten die in je hoofd rondspoken houden je maar bezig. Daarom is het goed om naast een extra rustmoment ook activiteiten op te zoeken die fysieke stress doen afnemen. Denk bijvoorbeeld aan yoga.

2: Concentratieproblemen

Concentratieproblemen zijn een van de meest gehoorde psychische symptomen die bij een burn-out komen kijken. Je merkt dat het je niet lukt om lang met een taak bezig te zijn. Ook word je snel afgeleid. Een vervelend bijgevolg hiervan is, dat je je ook nog eens onzeker en misschien zelfs wel dom kan gaan voelen.

De grote boosdoener is het anti-stresshormoon cortisol. Dit is het hormoon dat in het lichaam aangemaakt wordt tijdens stresssituaties. Het staat ook wel bekend als het “vecht-of-vlucht-hormoon” en dient om jou te helpen met het maken van logische keuzes. Het hielp de oermens om letterlijk te overleven.

De antiwerking van cortisol

Stressvolle situaties zijn nou eenmaal onderdeel van het dagelijks leven, of we nu willen of niet. Bij gezonde mensen neemt het cortisol-niveau af nadat een gevaarlijke of bedreigende situatie voorbij is. Het lichaam komt zo weer in zijn normale toestand terecht.

En je raadt het al, in het geval van een burn-out is dit natuurlijk niet het geval. Wanneer cortisol altijd in jouw lichaam aanwezig is, krijgt het juist een antiwerking met diverse symptomen tot gevolg. Concentratieproblemen zijn daar een voorbeeld van.

3: Een laag zelfbeeld

Een laag zelfbeeld houdt in dat je geplaagd wordt door gevoelens van minderwaardigheid en onzekerheid. Op kantoor twijfel je voortdurend of jouw afgeleverde werk wel aan de kwaliteitseisen voldoet. Om eventuele kritiek te voorkomen, controleer je alles nog eens dubbelop. Met fors tijdsverlies als gevolg.

Gehaast begin je aan de volgende taak. Je moet snel werken om de verloren tijd weer in te halen. Maar dan ben je toch juist vatbaar voor fouten? Wat zal je leidinggevende wel niet zeggen van jouw werkwijze? Zou het gevolgen kunnen hebben voor je loopbaan? “Wat ben ik toch eigenlijk nutteloos’’ verzucht je weer.

Een radar voor negativiteit

Als je last hebt van een laag zelfbeeld, versterk je bovendien de vicieuze cirkel nog eens extra. Dit komt door het filter dat jij onbewust in je hoofd hebt geplaatst.

De complimenten die jij op een dag ontvangt komen als het ware niet binnen, de radar staat alleen aan voor negatief getinte berichten. Die vervolgens jouw slechte zelfbeeld weer bevestigen. “Zie je wel, ik heb het weer helemaal verpest” is dan ook een uitspraak die jou niet onbekend voorkomt.

De gedachte dat je niet goed genoeg bent en tegelijkertijd nooit mag falen maken het dagelijks leven met een laag zelfbeeld extra lastig.

4: Gevoelens van depressiviteit

Hoewel een burn-out en een depressie als ziekte op zich erg op elkaar lijken, kunnen gevoelens van depressiviteit ook optreden als onderdeel van een burn-out.

Gevoelens van depressiviteit houden in dat je je somber voelt en weinig onderneemt. Je stemming verandert ook niet zomaar als er iets leuks gebeurt, op de achtergrond blijft somberheid altijd aanwezig.

Het lukt je omgeving dus ook niet zomaar om je “even op te vrolijken”. Het lijkt of positieve woorden niet binnenkomen. Depressieve gevoelens beheersen je elke minuut van de dag dat je wakker bent.

Het verschil tussen een burn-out en een depressie

Vaak worden mensen met een depressie onterecht gediagnosticeerd als burn-outpatiënten. Omgekeerd geldt dit ook. Hoewel de twee veel op elkaar lijken, is er een belangrijk verschil.

Als je een depressie hebt, heb je geen zin om dingen te ondernemen. Je wilt eigenlijk niet. Heb je een burn-out, dan zou je misschien wel willen maar heb je het gevoel dat je simpelweg niet in staat bent om iets te doen.

Somberheid in combinatie met gevoelens van onvermogen passen dus in het beeld van een burn-out.  

5: Geheugenproblemen

Veel mensen denken dat geheugenproblemen horen bij het ouder worden. Natuurlijk klopt dat, maar niet uitsluitend. Het is een vaak voorkomend probleem bij mensen met een burn-out.

Niet alleen de taken en de details op je werk vind je lastig te onthouden, ook in de thuissituatie laat je geheugen je regelmatig in de steek.

Waar heb je bijvoorbeeld je sleutels gelaten? En boodschappen doen zonder een lijstje, ook al heb je maar een paar dingen nodig, is soms al bijna niet meer mogelijk.

Cortisol weer als boosdoener

Zoals je weet zijn er twee soorten geheugen te onderscheiden: het korte- en het langetermijngeheugen. In het geval van een burn-out ervaar je voornamelijk klachten met het onthouden van dingen op korte termijn.

Weer speelt cortisol hierin een belangrijke rol. Het hormoon helpt je om te kunnen functioneren ten tijde van stress, maar dit gaat ten koste van andere functies zoals bijvoorbeeld je geheugen. Logisch, want om te kunnen overleven moet je lichaam focussen op specifieke zaken.

6: Het vermijden van sociale contacten

Als je niet lekker in je vel zit wil je vaak het liefst alleen zijn. Even geen lastige vragen over hoe het met je gaat, of ongewenste adviezen over hoe je je klachten moet aanpakken.

Sommige vrienden hebben misschien zelfs wel eens onbedoeld vervelende opmerkingen naar je hoofd geslingerd. “Stel je niet aan, we hebben het allemaal druk” bijvoorbeeld. Of, minder hard maar desondanks een echte dooddoener: “het komt vanzelf allemaal goed”. Allemaal opmerkingen waar je even niets mee kunt.

Bij een burn-out hoeft het echter niet per sé zo te zijn, dat je je terugtrekt. Soms ga je sociale situaties niet uit de weg, maar voel je dat de interactie anders is dan anders. Je bent een stuk prikkelbaarder en reageert met meer irritaties. Dit gebeurt tijdens momenten waarop je je voorheen normaal gesproken prima kon inhouden.

Nu komt je frustratie een stuk makkelijker naar buiten. Zit je die dag totaal niet goed in je vel, dan kan het zelfs uitlopen op gesnauw en ruzie. Het is het laatste wat je wilt, maar het lukt gewoon even niet je emoties te controleren.

Wanneer juist vrienden je op afstand houden

Maar ook voor anderen is het moeilijk te begrijpen wat een burn-out precies inhoudt. Als je het nooit hebt ervaren, kun je geen flauw benul hebben van de zwaarte die er op je schouders drukt. De vermoeidheid die je door je hele lichaam heen voelt. Het onbegrip van anderen is pijnlijk.

Sommige vrienden vinden het ook lastig om jou gebukt te zien gaan onder deze situatie. Om die reden kunnen zelfs zij het contact tijdelijk even uit de weg gaan. En dat is natuurlijk niet bevorderlijk voor jou en je afbrokkelende zelfbeeld.

Wees er echter altijd op gerust dat degenen die voor jou de meeste waarde hebben, er ook zullen blijven.

Spanningen binnen je relatie of je gezin

De sociale problemen die je ondervindt beperken zich niet alleen tot je vriendenkring. Ook als je een partner en misschien kinderen hebt raken deze relaties onbedoeld beïnvloed. Je snauwt je partner makkelijker af om kleine dingen en hebt minder energie om tijd met je kinderen door te brengen.

Samen een puzzel maken of een spelletje spelen is er niet meer bij. De spreekwoordelijke boog van je partner raakt op den duur ook (te) strak gespannen waardoor het weleens tot een ontploffing kan komen. Op zo’n moment ben je bang dat je de belangrijkste personen uit je leven wel eens voorgoed moet gaan missen.

7: Afnemende prestaties

Het pijnlijke is dat bij een burn-out vaak dátgene lijkt te gebeuren waar je bang voor bent, namelijk: niet meer goed genoeg zijn. Onder andere dankzij de negatieve vicieuze cirkel waar je je in bevindt, is de self fulfilling prophecy ook voor jou een feit geworden.

Omdat je een laag zelfbeeld hebt en het gevoel hebt niet goed genoeg te zijn, ga je dit ook nog eens waar lijken te maken. Je zelfbeeld brokkelt beetje bij beetje af.

De echte waarheid is natuurlijk dat je veel beter kunt dan de prestaties die je op dit moment neerzet, maar daar wil jij niets van weten. Je geheugen lijkt alleen gevoelig voor negatieve ervaringen.

Feedback komt keihard binnen. Waarschijnlijk goed bedoelde woorden van collega’s blijven op een nare manier in je hoofd rondspoken. Op de voorgrond.

Anderzijds lijk je doof te zijn voor positieve feedback en complimenten in het algemeen. Het filter dat je onbewust in je hoofd hebt geplaatst zorgt ervoor dat je je steeds minder zeker voelt.

De troebele grens tussen waarheid en negatieve gedachten

Je hebt altijd al gedacht dat je niet goed genoeg bent voor deze baan en dat is nu bewezen. Je waardeloosheid is een feit. Het feit is echter dat jij door de negatieve gedachten over jezelf ook echt minder presteert. Dit effect bestaat namelijk niet alleen tussen mensen, maar geldt ook voor je eigen mogelijkheden.

Denk eens terug aan vroeger. De presentaties die je op school moest houden en je met lood in de schoenen tegemoet ging, verliepen niet best. Terwijl je op momenten waarop je zeker was van jezelf, een veel hoger cijfer haalde.

8: Grijpen naar (soft)drugs en medicatie

Het is niet uitzonderlijk dat iemand die emotioneel in een lastige situatie verkeert naar de verdovende middelen grijpt. Dit kan zowel alcohol, drugs als kalmerende middelen betekenen.

Op die momenten lijken het de ideale oplossingen om even van de stress af te komen.

Met het gebruik van een verdovend middel ontvlucht je even de realiteit en de gedachten die constant door je hoofd spoken.

Het geeft je de rust waar je zo hard aan toe bent. Aan de andere kant weet jij als weldenkend mens waar dit toe kan leiden.

Steeds meer, steeds vaker

Verdovende middelen zijn eigenlijk net als koffie.

Als je eenmaal gewend bent aan de consumptie, wil of kun je niet meer zonder. Met verdovende middelen ligt hier een groot gevaar op de loer.

Omdat je, nadat de drugs zijn uitgewerkt, weer in dezelfde staat verkeert als voorheen, ligt een verslaving op de loer.

Bovendien voel je nadat de stof is uitgewerkt vaak schuld. Of schaamte.

In het geval van alcohol kan een kater je je lichamelijk nog eens extra beroerd doen voelen. Maar toch heb je steeds meer behoefte aan de fles.

9: Een slechte eetlust en spijsverteringsproblemen

Iedereen heeft wel eens wat minder zin in eten. Stress ligt hieraan vaak ten oorzaak. Als een verminderde eetlust lang duurt, kan dit op termijn echter gevolgen hebben voor je immuunsysteem.

Je lichaam komt natuurlijk allerlei hoognodige stoffen tekort.

Hierdoor raak je in het algemeen vatbaarder voor ziektes, maar zorgt dit bij een burn-out voor een extra sterk gevoel van “opgebrand zijn”.

Zo houd je je lichamelijke kwetsbaarheid als het ware dus in stand.

Kwetsbare maag

Gedurende een periode van stress staat je maag onder spanning, wat het verteren van eten een heel stuk bemoeilijkt. Het verteringsproces verloopt een heel stuk trager dan normaal. In het ergste geval moet je misschien wel overgeven.

Herken jij jezelf hierin? Dan weet je hoe slap en duizelig je je kunt voelen.

Dit zorgt er nog eens extra voor dat je je lichamelijk uitgeput voelt en je je op je werk nog minder goed kunt concentreren. Maagklachten komen vaak al voor in de aanloop naar een burn-out.

Als jij in het verleden nooit eerder last hebt gehad van dergelijke klachten en deze nu ineens op komen zetten, heeft dit natuurlijk een reden.

Het hebben van maagklachten blijft echter niet beperkt door pijn in de maag, zoals velen denken.

Heb je ook weleens last van een drukkend gevoel rondom je borstbeen of een brandend gevoel in deze streek?

Ook kan het zijn dat je zelfs een brandend gevoel in je keel ervaart.

Ook is een veel gehoorde klacht een gevoel van opgeblazenheid. Je maag of buik lijkt bij de minste hoeveelheid voedsel al uit te zetten.

Dit alles geeft je een erg oncomfortabel gevoel. Je buik en maag zijn erg kwetsbaar en ondervinden al gauw problemen als er sprake is van een achterliggend probleem. Stress is hiervan niet zelden de oorzaak.

10: Problemen met slapen

En dan tot slot de slaapproblemen. Hetgeen waar je zoveel van nodig hebt, blijf je maar tekortkomen. Je hunkert naar een nachtje goed doorslapen.  

Maar de laatste keer dat dit gebeurde kun je je eigenlijk niet meer herinneren.

’s Avonds lig je naar het plafond te staren. De schaapjes zijn inmiddels ontelbaar geworden. Je draait van je buik, op je rug, op je zij, maar niets helpt.

Na een tijdje val je ongemerkt toch in slaap, maar de kans is groot dat je na een paar uur weer wakker wordt en hetzelfde proces weer doorloopt.

De gedachten die constant in je hoofd rondspoken zijn hier grotendeels debet aan.

Hoe “kapot” je je ook voelt, toch lukt het je niet om voldoende slaap te krijgen.

De stressvolle gedachten nemen je helemaal in beslag. Je peinst over hoe je die opdracht morgen moet gaan afronden en wat er zal gebeuren als één van je collega’s kritiek heeft op je prestaties.

Bij de gedachte dat je morgen weer achter dat bureau moet zitten, breekt het zweet je al uit.

Het liefst zou je er nooit meer heengaan. ’s Ochtends vroeg gaat de wekker. Je schrikt wakker en voelt je doodop.

Of was je nog steeds wakker, die kans is minstens zo groot. Minstens zo groot is de kans dat je nog steeds wakker was.

Talloze scenario’s hebben zich op je netvlies afgespeeld en zorgen dat je met een zwaar hoofd opstaat.

Een warme douche en een goed ontbijt helpen je om je een beetje beter te voelen.

De gehele dag voel je je vermoeid en wil je het liefst maar één ding:  je bed in.

11: Je voelt je voortdurend boos

Boosheid kan al je emoties overnemen. Je voelt je steeds boos over de kleinste dingen.

Je wilt dit gevoel wel onderdrukken, want ergens weet je dat het gewoon aan jou ligt, maar juist door het onderdrukken van de boosheid wordt je nog bozer.

Daarnaast slurpt het direct ook dat laatste beetje energie uit je, waardoor je jezelf alleen maar verder aan het uitputten bent.

12: Je voelt je steeds opgejaagd

Je moet dit, je moet dat.. In veel gevallen gaat het eigenlijk helemaal niet om moeten. Er zijn in feite maar weinig verplichtingen.

Toch heb je het idee dat je veel te veel moet. Je legt dit moeten zelf op en je hebt het idee dat anderen ook van alles van je verwachten waar je aan moet voldoen.

Dit voortdurende gevoel van ‘moeten’ zorgt ervoor dat je je ook constant opgejaagd voelt. Je kunt nergens meer een moment van rust vinden.

13: Angstige gevoelens en paniek

Onder de burn-out symptomen vinden we ook klachten van paniek en angst.

In de meeste gevallen worden deze specifieke burn-out symptomen ervaren door mensen die deze klachten gewoonlijk ook hebben.

Je hebt dus al langer last van een bang en paniekerig gevoel, vaak om niks, en ineens ervaar je deze klachten veel sterker.

De angst en de paniek lijken je de hele dag door in de weg te staan, bij alles wat je doet of wilt doen.

Aarzel niet om hulp in te schakelen

De in dit artikel genoemde symptomen komen vaak voor bij burn-out. De waarheid is natuurlijk dat de ziekte een onuitputtelijke lijst met symptomen kent. Bij iedereen uiten zich andere klachten en in verschillende mate.

Herken jij jezelf in veel van deze punten? Dan is het belangrijk om vanaf nu goed naar je lichaam te luisteren en hulp te zoeken.

Des te eerder je je klachten aanpakt, des te beter en sneller kom je er weer vanaf.

Deze algemene regel geldt ook voor een burn-out. Schaam je niet om aan de bel te trekken. Je bent namelijk één van de velen.

Click Here to Leave a Comment Below 0 comments

Leave a Reply: